Bir Çocuğu Bir Köy Büyütür

Bir Çocuğu Bir Köy Büyütür: Psikolojik Gelişimde Aileden Topluma Geçiş

Merhaba sevgili okurlar,

Bugün, mesleki yolculuğumda beni en çok düşündüren ve bakış açımı kökten değiştiren bir Afrika atasözünden yola çıkarak, çocuk gelişiminin derinliklerine inmek istiyorum: "Bir çocuğu bir köy büyütür."

Belki daha önce duydunuz; ancak ben, bir uzman psikolojik danışman olarak, çocuklarla çalışmaya başladığımdan bu yana bu cümlenin çarpıcılığını her gün yeniden deneyimliyorum. İlk duyduğumda zihnimde adeta bir ampul yanmıştı; çünkü bu kısa cümle, bir çocuğun kişiliğini, inançlarını ve dünyayla kurduğu ilişkiyi nelerin oluşturduğuna dair bildiğim her şeyi özetliyor, hatta genişletiyordu.

Klasik Tartışma ve Yeni İdrak

Üniversitenin ilk yıllarında, psikoloji alanındaki her öğrenci gibi bize de o klasik soru sorulmuştu: "Bir insanın kişiliği doğuştan mı yoksa çevre yoluyla mı gelişir?" Hemen cevaplamıştım, "Elbette her ikisi de!" Genetik mirasımızın ve içinde doğduğumuz mizaç özelliklerinin önemini asla yadsımadım. Ancak mesleki pratiğimde, ister istemez odak noktamı hep aileye kaydırdığımı fark ettim: Anne-baba tutumları, bağlanma stilleri, ev içi atmosfer...

Evet, anne ve baba, çocuğun ilk ve en kritik evrenini oluşturur. Yakın aile çevresi, ilk sosyal becerilerin kazanıldığı laboratuvardır. Ama sonra o atasözü fısıldadı kulağıma: "Bir köy büyütür."

Köyün Görünmez Mimarları

Bu "köy" metaforu, bir çocuğun gelişimsel yolculuğunda maruz kaldığı tüm dinamikleri kapsıyor. Kimler mi bu köyün sakinleri?

  • Parktaki Arkadaşları ve Oyun Alanı Kuralları: İlk çatışmayı yönetmeyi, sırasını beklemeyi, kabul edilmeyi öğrendiği o küçük sosyal mikrokozmos.

  • İzlediği ve Dinlediği İçerikler: Maruz kaldığı medyatik dil, ahlak, kahramanlık ve ilişki modelleri.

  • Öğretmenleri, Komşuları, Otobüs Şoförü: Onunla iletişim kuran, ona model olan veya onu görmezden gelen her yetişkinin yarattığı kültürel iklim.

  • Toplumsal Değerler ve Önyargılar: Kendi ailesinin dışındaki dünyanın ona sunduğu başarı, güzellik, iyilik ve kötülük tanımları.

  • İhmal Edildiği veya Aşırı Korunduğu Noktalar: Ebeveynin kontrolü dışındaki sosyal ve ekonomik şartlar, yani köyün bazen sunduğu boşluklar ya da fazlalıklar.


Bir psikolojik danışman olarak, bir çocukla çalışırken artık sadece anne-baba dinamiklerine odaklanmıyorum; o çocuğun köy haritasını çıkarıyorum. Gördüğü televizyon programı, teneffüste yaşadığı zorbalık, gittiği kursun eğitmeninin sert mizacı... Tüm bunlar, o minik beynin ve ruhun yapı taşları.

Böyle düşününce, çocuk yetiştirmenin ne kadar derin, karmaşık ve hatta delilik düzeyinde zor bir sorumluluk olduğunu idrak ediyorum. Oysa hiçbir şey bilmiyorken, kendimiz çocukken, bir insanı dünyaya getirmek ve büyütmek ne kadar da doğal ve içgüdüsel gelirdi!

Bu farkındalık, bizi suçluluktan çok merhamete ve destek arayışına yöneltmeli. Bir ebeveyn olarak üzerimizdeki yükü hafifletiyor; çünkü mükemmel olmak zorunda değiliz. Sadece çocuğumuzu çevreleyen o "köyün" kalitesini artırmaya çalışabiliriz. Çocuklarımızı bilinçli bir köyde büyütmek, bizim en büyük sorumluluğumuz.


 

Yorumlar

Yorum Gönder

Bu blogdaki popüler yayınlar

Seven ''Böyle'' Yapmaz!

Resim
 Seven ''Böyle'' Yapmaz! Bugünkü konuğumuz “Seven Ne Yapmaz?” şarkısı. Benim bu şarkıyla tanışmam, aynı adı taşıyan Yeşilçam filmi sayesinde oldu. Eğer hâlâ izlemediyseniz, kolaylıkla buradan ulaşabilirsiniz. Kartal Tibet ve Hülya Koçyiğit’in büyüsüne kapılmamak neredeyse imkânsız; film, izleyiciyi amansız bir aşka yenik düşürüyor. İçinde aşk kadar öfke, saplantı ve intikam da var. Filme adını veren şarkının sözleri ise şöyle: “Bana kollarını uzatsan biraz Sana kul olurum, seven ne yapmaz Gel öldür bu ömür böyle tükensin Sana bin can feda, seven ne yapmaz” “Bu gönül uğruna neye katlanmaz Öl desen ölürüm, seven ne yapmaz Gel öldür bu ömür böyle tükensin Sana bin can feda, seven ne yapmaz” Ne kadar içli bir şarkı, değil mi? Ne de güzel bir aşk… Ama ben artık bu şarkıya böyle bakamıyorum. Psikolojik Bakış: Kaygılı Bağlanma Bu şarkıyı incelerken bağlanma türlerinden kaygılı bağlanma tipini kolaylıkla seçebiliyorum. “Sana kul olurum”, “Öl desen ölürüm”, “Sana bi...
Devamı

Melisa Demirağ Kimdir?

Resim
  Hakkımda Ben Melisa Demirağ , Uzman Psikolojik Danışmanım. Uzun yıllardır eğitim kurumlarında psikolojik danışmanlık ve koordinatörlük deneyimine sahibim. Bugün ise bilgi ve birikimlerimi; eğitimde dönüşüm yaratacak çalışmalar, öğretmenleri destekleyici içerikler ve öğrenci gelişimine yönelik danışmanlık hizmetleriyle paylaşmaya devam ediyorum. Eğitime Bakış Açım Eğitim, bana göre yalnızca akademik bir süreç değil; öğrencinin kendini keşfettiği, değerlerini fark ettiği ve potansiyelini ortaya koyabildiği bir yolculuktur. Öğretmeni beslediğinizde, aslında öğrenciyi de beslemiş olursunuz. Bu nedenle yenilikçi, ihtiyaç odaklı ve çağın dinamiklerine uygun yöntemleri pedagojik bir bakış açısıyla harmanlamayı önemsiyorum. Psikolojik Bakış Açım Her bireyin kendine özgü bir hikâyesi, duygu dünyası ve ihtiyaçları vardır. Psikolojik danışman olarak benim yaklaşımım; karşımdaki kişiyi yargılamadan, anlamaya odaklanarak ve farkındalık kazanmasına alan açarak ilerlemektir. İnsan davranış...
Devamı

Pygmalion Etkisi Bir Tuzak Mı?

Resim
Pygmalion Etkisi: Bir Tuzak Mı? Pygmalion etkisini daha önce duydunuz mu bilmiyorum. Ben bu sabah Psychology Today ’de bir yazıya denk geldim, üzerine biraz araştırma yapınca zihnimde birçok çağrışım oluştu. Adından da anlaşılacağı üzere Pygmalion, kökenini Yunan mitolojisinden alan bir hikâye. Kahramanımız Kıbrıs’ta yaşayan, çok yetenekli bir heykeltıraş. Çevresindeki kadınlarda aradığını bulamayan Pygmalion, fildişinden kendi “ideal kadını”nı yaratır. Heykel o kadar gerçektir ki görenler onun canlı olup olmadığından emin olamaz. Pygmalion ise bu heykele, yani Galatea ’ya, gerçekmiş gibi bağlanır. Onunla vakit geçirir, ona hediyeler alır, adeta heykelin ruhu varmış gibi yaşar. Efsaneye göre Pygmalion’un aşkı o kadar büyüktür ki, Afrodit’in festivalinde tanrıçaya dua eder. Galatea’nın adını anamaz, fakat “fildişi kızımın benzeri bir eş” diler. Bir gün yine Galatea’yı öptüğünde, soğuk ve sert bir dudağın yerini sıcak ve yumuşak bir dudak alır. Afrodit dileğini kabul etmiş, Galatea’ya ha...
Devamı